BİZİMLE İLETIŞİME GEÇİN

info@platformdergisi.com

 
Bir trilyon dolarlık şirket yarışını Apple mı, Amazon mu Kazanacakdı...?

Bir trilyon dolarlık şirket yarışını Apple mı, Amazon mu Kazanacakdı...?


ABD merkezli internetten alışveriş ve teknoloji devi Amazon, Microsoft'u geride bırakarak dünyanın en değerli halka açık şirketi oldu.


Bu yıl dünya ilk kez halka açık bir şirketin bir trilyon dolarlık değere ulaşması kuvvetle muhtemeldi. Ancak hangi şirketin bu unvanı elde edeceği konusu Pazartesi akşamıdan önce net değildi. Her ne kadar Microsoft, Google, Facebook ve hatta Tesla'nın adı anılsa da, en güçlü adaylar ise ABD'li teknoloji devleri Apple ile Amazon’du. Microsoft 2'nci, Alphabet 3'üncü.


Amerikan şirketi Amazon, Pazartesi akşamı piyasa kapanışıyla beraber büyük rakipleri Microsoft ve Apple'ı sollayarak dünyanın en değerli halka açık şirketi olarak günü tamamladı.Halihazırda şirketin kurucusu ve CEO'su Jeff Bezos dünyanın en zengin kişisi olarak zirveye yerleşmiş vaziyette.Amazon'un piyasa değeri Pazartesi akşamı piyasaların kapanışıyla 797 milyar dolara ulaştı.Amazon'un ardından gelen Microsoft'un piyasa değeri ise 783 milyar dolar.Amazon'un piyasa değeri Eylül ayında 1 trilyon dolara ulaşmıştı. Ancak daha sonra özellikle teknoloji şirketlerinde görülen piyasa sarsıntısı Amazon'un da piyasa değerinden süpürdü.Bu yıl dünya ilk kez halka açık bir şirketin 1 trilyon dolarlık değere ulaşması kuvvetle muhtemel. Ancak hangi şirketin bu unvanı elde edeceği konusu hâlâ net değil.Her ne kadar Microsoft, Google, Facebook ve hatta Tesla'nın adı anılsa da, en güçlü adaylar ise ABD'li teknoloji devleri Apple ile Amazon.

 

Herkezin Apple birinci olur düşüncesi neden gerçekleşmedi ?

 

Bu yarişda hedefe en yakın Apple’di.


Geçen yılın sonunda 1000 dolarlık yeni telefonu iPhone X'i satışa çıkaran Apple, 900 milyar dolara yakın piyasa değeriyle hem dünyanın en değerli halka açık şirketi, hem de 1 trilyon dolar hedefine en yakın şirketi. Apple'ın bir trilyon dolarlık değere ulaşabilmesi için hisselerinde yüzde 13'lük bir artış yeterli olacak.Akıllı telefon teknolojisiyle büyük bir devrim başlatan Apple'ın hisseleri, 2017'de yüzde 45 yükselmiş olsa da, özellikle Eylül ayında iPhone X'in tanıtımının ardından yükseliş yerini yatay bir seyre bırakmıştı.iPhone X'in hem beklentilerden çok daha pahalı olması hem de önceki modellere göre büyük bir yenilik getirmemesi, telefonun satış performansı konusunda kuşkuların oluşmasına yol açmış durumda idi.Apple'ın tüketici teknolojisi alanındaki yeniliklere öncülük eden bir şirketten, düşen Pazar payı karşısında konumunu korumaya çalışan bir şirkete dönüştüğünü savunanlar, şirketin piyasa değerinin eskisi kadar hızlı artmayabileceğini öngörüyordu.

 

 Peki Amazon'un hızlı yükselişi nasıl gerceklesti ?


Piyasa değeri sıralamasında Amazon ilk üçte dahi yer almıyordu. Ancak başta yatırım bankası Morgan Stanley olmak üzere pekçok yatırım uzmanı ve sektör yetkilisi Amazon'un bir trilyon dolar piyasa değerine ulaşan ilk şirket olabileceğini söylüyordu.


2017'de hisseleri yüzde 58 yükselen Amazon, 572 milyar dolarlık piyasa değerine sahipti. Yani hedefe en yakın şirket Apple'ın 312 milyar dolar gerisinde idi. Amazon'un 2018'de bir trilyon dolar piyasa değerine ulaşabilmesi için hisselerinde yüzde 75'lik bir prim yaşanması gerekiyordu.Morgan Stanley'e göre bu fazlasıyla mümkündü. Yatırım bankasına göre işe internet üzerinden kitap satarak başlayan Amazon'u başarılı kılan dört temel nokta vardı.1- Kâr marjı fazlasıyla yüksek yeni hizmetleri devreye sokması    2-ABD'deki online alışverişlerin yarısından fazlasının Amazon platformundan yapılması.3-Prime aboneliği sayesinde düzenli nakit akışı sağlaması.4-Reklam gelirlerini artırması.


'Dörtlü: Amazon, Apple, Facebook ve Google'ın gizli DNA'sı' kitabı ABD'de en çok satanlar listelerine giren yazar Scott Galloway de bir trilyon dolar piyasa değerine ulaşan ilk şirketin Amazon olabileceği görüşünde idi.Galloway, geçen yıl Kasım ayında Forbes dergisine verdiği röportajda, "Amazon istisnasız herkesin aradığı şeyi sunuyor: Daha ucuza daha fazlası. Tüketicilere dünya üzerindeki en iyi fiyatı sunan platform konumunda ve her bir satıştan komisyon alıyor" diyordu.


Ancak her şeye rağmen, Amazon'un bir trilyon dolar yarışında ipi göğüslemesi için hem 2017'deki yüzde 60'lık yükselişten daha iyi bir performans sergilemesi, hem de Apple hisselerindeki yatay seyrin sürmesi gerekiyordu. Her ne kadar halka açık şirketler arasındaki yarış devam etse de, dünyanın en değerli şirketinin Amazon ya da Apple olmadığını, hatta uzun yıllar boyunca bu ünvanı elde etmelerinin de mümkün gözükmediğini hatırlamakta fayda var. Suudi Arabistan'ın henüz halka açık olmayan petrol şirketi Aramco'nun piyasa değerinin 2 trilyon doların üzerinde olduğu tahmin ediliyor.

 

Amazon nasıl dünyanın en değerli halka açık şirketi oldu?


Peki Amazon rakipleri Microsoft ve Apple'ı geçerek nasıl birinci sıraya oturmayı başardı?Amerikan ekonomi haber sitesi CNBC'ye göre Amazon'u yatırımcılar için cazip kılan 5 neden var.

 

1. Bulut teknolojisi


Her ne kadar Microsoft'un bulut teknolojisi Amazon'unkinden daha hızlı gelişse de Amazon'un bulut teknolojisi servislerinin yıllık geliri 23 milyar doları geçmiş vaziyette.Synergy Araştırma Grubu'na göre Amazon şirket olarak halka yönelik bulut piyasasının yüzde 40'ını kontrol ediyor.Şirketin Amazon Web Servisleri (AWS) olarak geçen bulut teknolojisi, geliştiriciler için 140'dan fazla hizmet sunuyor.Bahreyn, Hong Kong, İtalya ve Güney Afrika gibi ülkelere açılan AWS'nin Amerikan Savunma Bakanlığı ile 10 milyar dolarlık bir anlaşma yapması bekleniyor.AWS son zamanlarda büyük şirketleri de uzun süreli sözleşmelerle kendine bağlamayı başardı.

 

2. E-ticaret hakimiyeti


Amazon son yıllarda çok sayıda farklı hizmete yönelse de asıl temelini halen e-ticaret oluşturuyor.Geçen yıl ABD'deki e-ticaret satışlarının yarısı Amazon üzerinden gerçekleşti.Amazon, Hindistan gibi diğer büyük ülkelere de açılarak operasyon yaptığı coğrafyayı geliştirmeyi planlıyor.Aynı zamanda başka ülkelerdeki perakende şirketlerini de satın alma yoluna gidiyor.

 

3. Sağlık sektörü, Alexa ve reklamlar gibi hizmetleri


Amazon'un diğer gelir kalemleri arasında yer alan reklam faaliyetleri, geçen yılın üçüncü çeyreğinde yüzde 122 büyüdü. Böylece 2,5 milyar dolar seviyesine ulaştı.Reklamcılar gün geçtikçe daha çok Amazon'a yatırım yapıyor.Sağlık hizmetleri ise Amazon'un odağında yer alan bir başka alan.Geçen yıl şirket, online eczacılık hizmeti veren PillPack'i 1 milyar dolara satın aldı.Amazon bankacılık sektöründe de yatırımlar yapıyor.Amazon Studios ise Prime müşterilerine Amazon'un ürettiği televizyon yapımları sunabilmek için çok sayıda orijinal yapım üzerinde çalışıyor.Son dönemde Nicole Kidman, Jordan Peele gibi oyuncular ve yapımcı Cheo Hodari Coker ile anlaşmalar yapıldı.Her ne kadar Amazon akıllı teknoloji ev asistanı Alexa'dan büyük bir gelir elde etmese de kullanıcıların Alexa üzerinden alışveriş yaptığı görülüyor.

 

4. Sıkı lider takımı


Amazon ve diğer teknoloji şirketleri arasında en büyük fark, Amazon'un diğerlerine göre daha sıkı bir şekilde oluşturduğu lider takımı.Şirketin CEO'su Jeff Bezos, şirketin tepesinde sadık bir lider ekibi oluşturdu, bu isimler yıllardır Amazon için çalışıyor.20 yöneticiden oluşan çekirdek kitlenin en büyük özelliği ise istikrarlı bir seyir izlemeleri.

 

5. Daha az kavga gürültü


Analistler, Amazon'un diğer teknoloji şirketlerine göre daha az meseleyle uğraşmak zorunda kaldığına dikkati çekiyor.Piyasa yorumcularının analizleri, ABD Başkanı Donald Trump'ın şirketi hedef alan açıklamalarına rağmen Apple'ın Çin piyasasında yaşadığı sıkıntılar ya da Facebook'un gizlilik skandalı gibi Amazon'un büyük sorunları olmadığını söylüyor.Analistlere göre Amazon diğer teknoloji şirketlerine göre daha az riskli konuyla boğuşuyor.Ancak diğer yandan Amazon'un dünyanın en değerli şirketlerinden olup da çalışanlarını çok zor çalışma koşulları ve az maaşa tabi tutması ise başını ağrıtan meselelerin başında.Bu sebepten ötürü geçtiğimiz yılın sonunda Amazon'un operasyon yürüttüğü birçok farklı ülkede grevler ve protestolar düzenlendi.


Atalay Kizilay

Kaynak – BBC - CNN - THE TIMES

Reklam