Yurtdışındaki Hollandalı Seçmenlerin Katılımı: 22 Kasım 2023 Hollanda Temsilciler Meclisi Seçimleri

Yurtdışındaki Hollandalı Seçmenlerin Katılımı: 22 Kasım 2023 Hollanda Temsilciler Meclisi Seçimleri

Nejat Sucu

22 Kasım 2023 tarihinde gerçekleşecek olan Hollanda Temsilciler Meclisi seçimlerinde, 13 milyon 300 bin seçmen oy kullanma hakkına sahiptir. Oy kullanma oranı yüzde 75 ile yüzde 85 arasında değişmektedir. Hollanda'da seçimlere katılma zorunluluğu bulunmamakta ve katılmayanlara herhangi bir cezai yaptırım uygulanmamaktadır.

Yurtdışından kaç seçmen oy kullanacak?

Yurtdışında ikamet eden ve Lahey (Den Haag) belediyesine kayıt yaptıran toplam seçmen sayısı bu yıl 100 bini aşarak 109 bine ulaşmıştır. Geçen seçimlerde yurtdışı katılım sayısı 93 bin idi. Bu seçmenlerin 21,477'si Almanya'da, 17,500'ü Belçika'da, 9,738'i Fransa'da yaşamaktadır. Hollanda tabiyetine sahip binlerce Hollandalı ve Türk tabiyetine sahip olanlar Hollanda seçimlerine ilgi göstermektedir. 2021 yılındaki seçimlerde kullandıkları oy sayısı yaklaşık 400 idi.

Hollanda Yüksek Seçim Kurulu (www.kiesraad.nl) verilerine göre, 22 Kasım 2023 Çarşamba günü düzenlenecek olan Erken Temsilciler Meclisi Seçimlerine toplam 26 politik parti 1126 adayla katılacaktır. 

2021 yılında yapılan Temsilciler Meclisi Seçimlerine toplam 37 politik parti ve 1579 aday katılmıştı. Bir milletvekili çıkarmak için katılım oranına göre 65,000 ile 75,000 arasında oy almak gerekmektedir. Birden fazla milletvekili seçilmesi durumunda, tercihli oy alanlar listeye göre yer değiştirebilir ve bir üst sıradaki aday temsili hak sahibi olabilir. Yasal olarak belirlenen orana göre 70,000 oy ve yüzde artı 1 oy gerekmektedir, bu da 17,500 artı 1 oy anlamına gelmektedir.

Seçimlerden sonra büyük olasılıkla bir koalisyon hükümeti kurulacaktır ve Meclis'te salt çoğunluğu (meerderheidskabinet) sağlamak için 75 artı + 1 oy olan 76'ya ihtiyaç duyulacaktır.

Yeni kabinede salt çoğunluk ne kadardır?

Kurulacak Hollanda koalisyon hükümeti kabinesinin üyeleri, seçilmiş milletvekilleri arasından atanacak olan Başbakan (Premier), Bakanlar (Ministers) ve Devlet sekreterleri / müsteşarları (Staatssecretaris) olacaktır. Bu durumda, milletvekili görevinden ayrılacak ve yerine o partinin listesinden aday olan yedek Temsilciler Meclisi milletvekili yemin ederek göreve başlayacaktır. Hollanda'nın politik düal sistemi yerel yönetimlerde 342 belediye (Gemeentebesturen), 12 eyalet yönetimlerinde (12 Provinciale Staten) ve Hollanda Temsilciler Meclisi'nde uygulanmaktadır.