Utrecht 2025 Yılında Odun Sobalarına Yasak Getiriyor

Utrecht 2025 Yılında Odun Sobalarına Yasak Getiriyor

Hollanda'nın Utrecht şehri, açık ateş ve odun sobalarının kullanımını yasaklayarak bu alanda dünyada bir ilke imza atmayı planlıyor. 2030 yılına kadar “odun dumanından arınmış” bir şehir hedefleyen Utrecht, 1 Ocak 2025'ten itibaren yeni konutlarda baca inşaatını yasaklayacak. Bu tedbirler, şehrin hava kalitesini iyileştirmek amacıyla hazırlanan daha geniş bir stratejinin parçası olarak duyuruldu.

Utrecht Belediyesi, hedeflerini belirlerken Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) 2005 tarihli önerilerinin çok altında, 2021’de belirlenen daha sıkı hava kalitesi standartlarını esas alıyor. Bu standartlar, hava içindeki azot dioksit ve ince partiküller için geçerli.

Odun yakma yasağına ek olarak, Utrecht, önümüzdeki yıllarda motorlu taşıtların neden olduğu emisyonları da azaltmayı planlıyor. Şehrin çevre bölgesi, sıkı emisyon kurallarını kapsayan bir çevre bölgesi olarak genişletilecek. Şu anda kirli dizel araçların girmesi yasak olan bu alan, 2027'den itibaren tüm şehirde geçerli olacak. 2028 yılında ise, on yaş ve üzeri motorlu bisikletler şehirde yasaklanacak ve 2030 yılına kadar tüm motorlu bisikletlerin elektrikli olması gerekecek. Bu düzenleme, kargo ve taşımacılık yapan araçlar için de geçerli olacak.

Utrecht’in Çevre ve Enerji Bakanı Eva Oosters, bu planların “iddialı ama aynı zamanda mantıklı” olduğunu vurguladı. "Hava kalitesi, sağlık üzerinde büyük bir etkiye sahip. Kentlerde hava kalitesi, birçok diğer yerden daha kötü. Bu nedenle, şehir olarak bu konuyu ciddiye alıyoruz ve atmamız gereken adımları atmayı istiyoruz," dedi.

Sağlık Açısından Önemli Bir Kazanım

Utrecht Üniversitesi'nden hava kalitesi araştırmacısı Gerard Hoek, bu planları “son derece iddialı” olarak nitelendiriyor. Hoek, Utrecht’in ulaşmayı hedeflediği zararlı madde konsantrasyonlarının, bu hafta belirlenen yeni Avrupa standartlarının iki katı kadar düşük olduğunu belirtti. “Bu, önemli bir sağlık kazancı sağlar,” diye ekledi.

Utrecht’in planlarının hedeflenen değerlere ulaşmasını sağlayıp sağlamayacağı konusunda kesin bir tahminde bulunamayan Hoek, şehrin daha geniş bir çevre bölgesi oluşturması ve odun yakma yasağı getirmesinin mantıklı bir strateji olduğunu vurguladı. "Artık insanlar daha fazla çevrimiçi alışveriş yapıyor; bu da şehir içinde çok sayıda dizel minibüs dolaşmasına neden oluyor. Bu araçlar elektrikli hale getirilirse, emisyonlar önemli ölçüde azalır," dedi. Ayrıca, odun yakmanın yasaklanmasının hava kalitesini önemli ölçüde iyileştireceğini, bu durumun da çevrede yaşayanlar için sağlık yararları sağlayacağını belirtti. Ancak, bu uygulamanın halk tarafından kabul edilmesinin zor olabileceğini de ifade etti; zira birçok insan odun ateşini bir gelenek olarak görüyordu.

Bakan Oosters, bazı vatandaşların bu önlemlerin özgürlüklerini kısıtladığı hissine kapılabileceğini kabul etti. "Ancak kötü hava kalitesi, bazıları için de özgürlük kısıtlaması anlamına geliyor. Örneğin, solunum problemleri yaşayanlar için," dedi. Bu duruma alışmanın bir zaman alacağını düşünen Oosters, "Artık kafelerde sigara içmenin yasaklanması gibi şeyler normal karşılanıyor. Bu önlemlerin gerekliliği konusunda halkı bilinçlendirmek için çalışacağız," şeklinde konuştu.

Utrecht / Furkan TURGUT