HOLLANDA BÖYLE SALLANMADI!

HOLLANDA BÖYLE SALLANMADI! 687 Bin Ev Çökme Tehlikesiyle Karşı Karşıya

Yüz binlerce bina risk altında: İklim değişikliği temel hasarlarını artırıyor

Hollanda’da uzun yıllardır gündemde olan temel (fundering) sorunları, iklim değişikliğinin etkisiyle daha da büyüyor. Hollanda’da temel sorunları konusunda ulusal bilgi merkezi olarak faaliyet gösteren Kennis Centrum Aanpak Funderingsproblematiek (KCAF) tarafından yayımlanan güncel verilere göre, bugün 425 bin ile 480 bin arasında bina zemin ve temel kaynaklı çökme veya oturma riski taşıyor. KCAF’ın 2026 yılı değerlendirmelerine göre ise bu sayının yaklaşık 500 binin üzerine çıktığı, iklim değişikliğinin etkilerinin devam etmesi halinde ise 687 bine kadar yükselebileceği belirtiliyor. 

Bu durum, Hollanda’nın karşı karşıya olduğu en önemli konut ve altyapı sorunlarından biri olarak değerlendiriliyor.

Kuraklık ve düşen yeraltı suyu tehlikeyi büyütüyor

Uzmanlara göre özellikle eski şehir merkezlerinde ve bataklık zeminler üzerine inşa edilen bölgelerde bulunan, ahşap kazıklar üzerine oturtulmuş binalar büyük risk altında bulunuyor.

Son yıllarda art arda yaşanan kurak yazlar nedeniyle yeraltı su seviyesinin düşmesi, ahşap kazıkların hava ile temas ederek çürümesine yol açıyor. Bunun yanı sıra zemin oturmaları ve iklim değişikliğinin etkileri de temel hasarlarını hızlandırıyor. 

Onarım maliyetleri ev sahiplerini zorluyor

Temel güçlendirme ve onarım çalışmaları, birçok ev sahibi için ciddi bir ekonomik yük oluşturuyor. Binanın durumuna göre maliyetler on binlerce euroya, bazı yapılarda ise bunun çok üzerine çıkabiliyor.

Bu nedenle birçok ev sahibi gerekli onarımları ertelemek zorunda kalırken, uzmanlar geciken müdahalelerin hem maliyetleri artırdığı hem de yapı güvenliğini olumsuz etkilediği uyarısında bulunuyor.

Hükümet harekete geçti

Sorunun büyümesi üzerine Hollanda hükümeti de ulusal bir eylem planı başlattı. Hükümet, önümüzdeki yıllarda temel hasarı riski taşıyan yüz binlerce bina için bilgi altyapısını güçlendirmeyi, risk analizlerini geliştirmeyi ve maddi imkânı yetersiz olan ev sahiplerine destek sağlamayı hedefliyor.

Resmî tahminlere göre önümüzdeki 10 yıl içinde 425 bin binanın, 2050 yılına kadar ise 780 bine yakın binanın temel sorunlarından etkilenebileceği öngörülüyor. 

Uzmanlardan erken kontrol çağrısı

KCAF, özellikle 1970 yılı öncesinde inşa edilen binaların sahiplerine temel risk analizlerini yaptırmaları çağrısında bulunuyor. Yeni uygulamalar sayesinde konut satışlarında temel riski değerlendirmeleri de artık daha ayrıntılı şekilde raporlanıyor. 

Uzmanlar, temel hasarlarının çoğu zaman aniden ortaya çıkmadığını; çatlaklar, eğilmeler, kapı ve pencerelerin sıkışması gibi belirtilerle yıllar içinde geliştiğini belirterek erken müdahalenin hem güvenlik hem de maliyet açısından büyük önem taşıdığına dikkat çekiyor.

AMSTERDAM – Tarık OKAN