Hollanda’da Türk Göçmenlerin Can Simidi Yeni Sol Mu?

Hollanda’da Türk Göçmenlerin Can Simidi Yeni Sol Mu?

Nejat Sucu

Adviseur voor multi-culturele vraagstukken

Hollanda’da geçen 60 yılda Türk toplumu, Hollanda Sosyal Demokratları (PvdA) ve sol gençler (GroenLinks)’i kendine bir akraba gibi yakın buldu. Türkiye’de sağ ve muhafazakâr seçmen olmalarına rağmen, Hollanda’da sol, sosyalist ve ilerici partilere oy verdiler.

Bir dönem kendilerini Hristiyan Demokratlara inanç temelinde yakın gören Türk toplumunun politik liderleri, umdukları heyecanı, temsiliyeti ve kabülü bulamadılar. Türk ve Müslüman toplumunu temsil eden ve sembol politikaları ile mücadele ve eylem partisi olan DENK partisine veya hareketine dört elle sarıldılar.

Her on yılda bir yaşanan yeni “Lâle devirlerinin” / Tulpentijden, Hollanda’da 2023 yılının sonunda sona ermesi veya geçici bir kesintiye uğramasıyla, kurulan yeni aşırı sağcı hükümet politik umutları eline ve yüzüne bulaştırdı.

Yeni Sol yeniden bir gelecek umudu mu?

Hollanda’da gelecek yeniden ve geleceğin güvencesi, yeni bir sol partinin öncülüğünde gerçekleşme umudunu yeniden filizlendirdi. Yeniden barış ve kardeşlik içinde, bir orman gibi uyum içinde yaşamak – bana göre – ancak sol bir partinin öncülüğünde mümkün olacaktır.

DENK her ne kadar belirgin bir eylem ve “aktiepartij” olsa da, gelecek 29 Ekim tarihinde yapılacak Temsilciler Meclisi seçimlerinde koalisyon ortağı olabilmesi için en az 5 temsilci (yaklaşık 300 bin oy) ile Meclis’te temsil edilmesi durumunda, önemli ve kıymetli bir kilit parti olabilir. (Op woensdag 29 oktober is de vervroegde Tweede Kamerverkiezing.)

Hollanda Sosyal Demokratlarının politik hak ve hukuk mücadelesinin 200 yıllık bir geçmişi bulunmaktadır. 1946 yılında kurulan Partij van de Arbeid (PvdA), Hollanda sosyal güvenlik yasalarının kurumsallaşmasında ve bir yaşam hakkı haline gelmesinde kurucu Başbakan Willem Drees’in rolünü unutmamak gerekir. AOW (1957) ve Willem Drees.

Türklerin 1964 yılında başlayan Hollanda göçü sürecinde, hak ve hukuk arayışlarında Türklerin “baba” dediği Joop den Uyl’ü de unutmamak gerekir.

Birleşik Sol: PvdA ve GroenLinks

(LEN) - Linkse Eenheidspartij Nederland

Hollanda’nın sosyalist, yeşil ve sosyal demokrat partileri olan PvdA ve GroenLinks, 22 Kasım 2023’te yapılan erken genel seçimlere birlikte bir program ve aday listesiyle katıldılar. PVV’nin ardından 25 milletvekili çıkararak ikinci büyük parti oldular.

Geçtiğimiz hafta, 21 Haziran’da, PvdA ve GroenLinks’in birleşme kararı üyelerin katılımıyla yapılan kongrelerde onaylandı. PvdA üyelerinin %88’i ve GroenLinks üyelerinin %89’u birleşerek yeni bir parti kurulmasına “evet” dedi.

Geçmişte bilinen bazı üyelerin ve yöneticilerin bu karara karşı çıkmasına ve istifa etmelerine rağmen, PvdA 1.500 yeni üye kazanmış bulunuyor.

Çekici politik alternatif ve umut olabilmek

Hollanda’da bizim gelecek güvencemiz (Toekomstzekerheid) ve çok kültürlü, dengeli bir toplum (multiculturele en gebalanceerde samenleving) için solun, sosyalistlerin yeni çekici politik güce yolculuğu elbette önemli.

29 Ekim’deki seçimlerde PvdA – GroenLinks’in büyük bir parti olarak koalisyona liderlik etme ihtimali yüksek. Liste başı Frans Timmermans’ın liderliğinde, diğer sol seçmeni teşvik eden bir güven ve gelecek umudu doğmuş durumda. Bu da diğer sol, ilerici, sosyalist ve kolektif politikaya sahip partilerin seçmeninden PvdA – GroenLinks’e oy kayması anlamına gelebilir.

Bu hafta bile PvdA – GroenLinks’in seçimlere ortak bir program ve listeyle katılma kararı (Ze gaan samen meedoen op 29 oktober met gezamenlijk een verkiezingsprogramma en een kieslijst) stratejik oy kullanımı (strategische stemmen) açısından umut verici bir gelişme.

Unutmamak gereken ne?

Evet, gelecek 2026 yılında, 18 Mart 2026 tarihinde Hollanda’nın 342 belediyesinde yerel yönetimler belirlenecek. (Gemeenteraadsverkiezingen: De gemeenteraden en het College van de Burgemeester en de Wethouders.)

O anda ikamet ettiğim Almelo şehrinde 35 Belediye Meclis Üyesi seçilecek. Oyumun rengi ve etkisi, Temsilciler Meclisi seçimlerinden farklı olacak. Gelecekte akıllı, bilgili ve liyakat ilkesine sahip politikacılara dünden daha çok ihtiyacımız olacak.

Saygı ve sevgilerimle,