Azmin, Mücadelenin ve Çalışmanın Elinden Kurtulamayan Bir Başarı Hikâyesi: Hollanda–Türk Gençlerinin Geleceği Beş Yıldızlı Mesleklerde mi?

Azmin, Mücadelenin ve Çalışmanın Elinden Kurtulamayan Bir Başarı Hikâyesi: Hollanda–Türk Gençlerinin Geleceği Beş Yıldızlı Mesleklerde mi?

Hollanda’da sağlık sektörü, 2026 yılı bütçesinden 125 milyar avro ile en büyük payı alan sektör konumunda. Sağlık, hepimizi doğrudan ilgilendiren bir alan. Ancak son 50 yılda, gerekli nitelik ve yetkinliğe (bekwaam en bevoegd) yeterince sahip olamadığımız için bu sektörün içinde güçlü bir şekilde yer alamadık.

Toplam sayıları 300 ile 350 arasında değişen sağlık holdingleri ve grupları, daha çok geleneksel yapılar (traditioneel) üzerinden şekillendi. Bunun yanında sahip olduğumuz aile, komşu, arkadaş, cami, kilise ve sosyal çevre ağları (netwerk) da çoğu zaman yeterli olmadı. Var olan ayrımcılık, ırkçılık ve önyargılar (vooroordelen) iş ve istihdamın önündeki en büyük toplumsal engeller arasında yer aldı.

Peki bugün durum ne?

2026 yılında toplam 1 milyon 400 bin yeni iş ilanı bulunuyor. Bunların 399 bini doldurulamamış durumda. Sadece sağlık sektöründe ise 60 bin kişilik istihdam ve insan kaynağı açığı söz konusu.

Bu sabah radyoda, Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) verilerine dayandırılan haberlerde, sağlık sektöründeki insan kaynağı ihtiyacının artarak devam ettiği belirtildi. Her ne kadar sektörde temsil edilmeye başlamış olsak da, etkili ve yetkili pozisyonlarda yeterli ve sürdürülebilir bir pay almadan kalıcı başarıdan söz etmek mümkün görünmüyor.

İş piyasası, ihtiyaç duyduğu nitelikli elemanları arz-talep mekanizmasına göre belirliyor. Ekonomi büyüdüğünde ve kalifiye personele ihtiyaç arttığında, Orta Dereceli Meslek Eğitimi (MBO) ve Meslek Yüksek Eğitimi (HBO) diplomasına sahip kişilerin iş bulması daha kolay oluyor.

Artık işverenler için yaşın ilerlemiş olması ya da kadın olmak bir engel değil. İnanç, köken veya yaşanılan mahalle de belirleyici bir unsur olarak görülmüyor. Önemli olan; nitelikli, donanımlı ve işin gerektirdiği bilgiye sahip olmak.

Azmin örneği: Nuray Hanım

Bu sabah güzel bir örneğe daha tanık oldum.

Nuray Hanım, Türkiye’de lisans ve yüksek lisans eğitimi almış, orta dereceli meslek okullarında (MBO) öğretmenlik ve yöneticilik yapmış bir eğitimci. 25 yıl önce Hollanda’ya yerleştikten sonra farklı görevlerde çalışsa da gönlündeki öğretmenlik mesleğini icra edememişti.

Son yıllarda sağlık ve hemşirelik alanında akademik bir eğitimi büyük bir özveriyle tamamlayarak HBO+ diplomasını aldı. Süreç uzun sürdü; ancak azim ve mücadelenin karşılıksız kalmadığını görmek umut verici. Bireysel başarının yanında, arz-talep dengesi içinde nitelikli bir meslek erbabı olabilmek de ayrı bir değer taşıyor. Nuray Hanım’ın bir lisede sağlık meslek dersleri vermek üzere atandığını öğrenmek sevindirici. Kendisine başarılar diliyorum.

Meslek seçimleri ve gençler

Türk gençleri artık kendi ilgi ve yeteneklerine uygun meslekleri seçiyor. Ancak bu süreçte doğru rehberlik büyük önem taşıyor. Hangi eğitim olanaklarının bulunduğu, gelecekte hangi alanlarda iş açığı olacağı iyi araştırılmalı ve gençlere doğru kanallarla anlatılmalı.

Gençlerimizin bir araya geldiği dernek, vakıf ve kuruluşlarda eğitim temelli, bilimsel içerikli toplantılar düzenlenebilir. Meslek eğitimi, onların gelecekteki yaşam kalitesini ve mutluluğunu belirleyen en önemli kararlardan biri.

Küresel iş ve istihdam pazarına güçlü bir hazırlığın nasıl yapılacağı da gençlere açık ve net biçimde anlatılmalı.

Sağlık sektöründe yeni adımlar

Son dönemde personel açığını kapatmak isteyen sağlık kuruluşları, bölgesel meslek eğitim kurumlarıyla iş birliği yaparak projeler geliştiriyor. Örneğin, ROC Graafschap College ile bazı sağlık kuruluşlarının göçmen kökenli personelin eğitimi için ortak çalışmalar yürüttüğü biliniyor. Bu tür projeler, yeni bir değişim rüzgârına işaret ediyor.

Geleceğin “5 yıldızlı” meslekleri

Her meslek, sevgi ve tutkuyla (liefde & passie) yapıldığında insana ve topluma değer katar. Ancak mevcut tabloya baktığımızda Hollanda’da iş gücü açığı 399 bin ilanı aşmış durumda.

Gelecekte daha da kıymetli hale gelmesi beklenen meslekler arasında şunlar öne çıkıyor:

• TIR şoförlüğü
• Sağlık personeli
• ICT ve bilgisayar uzmanlığı
• Ticaret ve ekonomi alanları
• Teknik meslekler
• Öğretmenlik
• Aile hekimliği

Bunun yanında, her meslek alanında inovasyon, bilgi ve teknolojiyi takip etmek; yeni buluşları geliştirmek büyük önem taşıyor.

Kaliteli bir yaşam için eğitim şart

Kaliteli ve konforlu bir yaşamın yolu eğitimden geçiyor. Hollanda’daki meslek eğitimleriyle sadece ülkede değil; Avrupa Birliği ülkelerinde, Türkiye’de, ABD’de, Kanada’da ve Avustralya’da da çalışma imkânı bulunuyor. Bu yönüyle Hollanda’daki meslek eğitimi, dünyaya açılan güçlü bir kapı ve geleceğe yapılan önemli bir yatırım niteliği taşıyor.

Ailelerin — anne, baba, dede ve diğer yakınların — gençlerin meslek seçimi sürecine bilinçli şekilde katılması büyük önem taşıyor. Dernek ve vakıflar bu konuda bilgilendirme ve tartışma programları düzenleyebilir.

Ayrıca, yaklaşık 13 bin kişinin istihdam edildiği su yönetimi kurumları gibi alanlarda da temsil gücümüzü artırmak için uygun eğitim programlarını takip etmek gerekiyor.

Siz ne dersiniz?