Hollanda’da Emekli Olmak: AOW (Algemene Ouderdomswet)

Hollanda’da Emekli Olmak: AOW (Algemene Ouderdomswet)

1 Temmuz 2026 Tarihinden İtibaren Hollanda Emeklilik Kanunu Hakkındaki Yeni Yasal Gelişmeler

Önsöz

Hollanda her geçen yıl giderek yaşlanmaktadır. Geçen yıl Hollanda’da AOW emekli aylığı alanların sayısı 2025 yılında 70 bin artarak 3 milyon 700 bine ulaşmıştır. Bir halk sigortası (Volksverzekeringen) olan AOW emekli aylığı giderlerinin %50’den fazlası, geçen yıl ilk kez doğrudan Devlet Kasasından (Staatskas) karşılanmıştır.

Geçmiş yıllarda emekli olduğu hâlde kendi rızasıyla çalışmaya devam edenlerin oranı %10’a (370 bin kişi) ulaşmıştır. Birden fazla nedenle AOW emekli aylığı alanların 330 bini ise Hollanda dışında sürekli olarak yaşamaktadır.

Gelecek yıllarda enflasyona endeksli ödeneklerin artırılıp artırılmayacağı ve emeklilik yaşının 70’e çıkarılıp çıkarılmayacağı; yeni kurulacak olan D66, CDA ve VVD azınlık hükümetinin (Minderheidskabinet) ve Hollanda Temsilciler Meclisinin (Tweede Kamer) alacağı kararlara bağlıdır.

Hollanda’da bir ömür koşturmaca ve çalışma içinde geçti; beş yıl ve bir traktör parası kazanma hayaliyle çıkılan bu yolda tam 60 yıl geride kaldı. Zamanla bu ülkeye kök saldık ve Hollanda toplumunun bir parçası hâline geldik. Ömrümüz yeterse bir gün hepimiz emekli olacağız. Stresli ve yoğun geçen iş hayatımızın sonunda sabırla gün saydığımız emekliliğe bizler de kavuşacağız. Bu sebeple bu yazımda sizlere soru ve cevaplarla Hollanda’daki emeklilik konusunu derledim.

1. Emeklilik Kanunu (AOW) Kapsamında Hollanda’da Kimler Sigortalıdır?

15 ile 67 yaşları arasında Hollanda’da ikamet edenler, yurt dışında bir Hollanda kamu kurumunda veya özel kuruluşunda çalışanlar ve Türkiye’den Hollanda’ya çalışmak için gelen işçilerin eşleri; evlilik sürecinde 67 yaşına kadar Hollanda Sosyal Güvenlik Sigortasına (AOW) uygun olarak Türkiye Cumhuriyeti ile Hollanda Krallığı arasında yürürlükte olan Sosyal Güvenlik Sözleşmesi uyarınca sigortalı sayılırlar. Tam emekli aylığı 50 yıl üzerinden hesaplanır ve sigortalı olunan her yıl için %2 emeklilik hakkı biriktirilir.

1.1. 1 Temmuz 2026 İtibarıyla Emekli Aylıkları Ne Kadardır?

Hollanda kabinesi, 1 Temmuz 2026 tarihinden itibaren emeklilik aylıklarının asgari ücrete endeksli olarak %1,9 oranında artırılmasına karar vermiştir. Aşağıda belirtilen tam AOW emekli aylığını alabilmek için Hollanda’da 50 yıl boyunca sigortalı olarak ikamet etmiş ve çalışmış olmak gerekmektedir.

Aylık Net Kişi Başı Miktarlar (1.7.2026 itibarıyla):

• Yalnız yaşayanlar için net AOW emekli aylığı: € 1.581,55
• Evli veya birlikte yaşayan emekli çiftler (Kişi başı net AOW aylığı): € 1.085,13
• Evli/Birlikte yaşayan çiftin toplam net AOW aylığı: € 2.170,26

2. Hollanda’da Emeklilik Yaşı Kaçtır?

Hollanda’da emeklilik yaşı kademeli olarak artırılmış; 2018’de 66'ya, 2027’de ise 67'ye yükseltilmiştir. Yeni Hollanda kabinesi, emeklilik yaşının 2028 yılı itibarıyla 67 yıl 3 ayolarak uygulanmasına karar vermiştir.

3. Tatil Parası (Vakantiegeld)

"Vakantiegeld" olarak adlandırılan tatil parası, hak edilen AOW emekli aylığının %8’ine eş değerdir. Biriken tatil parası, her yılın mayıs ayında ödeneğin alındığı kurum olan Sosyal Sigortalar Bankası (SVB) tarafından hak sahibine ödenir.

4. 2032 Yılında Her Beş Hollandalıdan Biri Emekli Olacak

2032 yılında her 5 Hollandalıdan biri emeklilik (AOW) yaşına ulaşmış olacaktır. Bu durum, yaklaşık 20 milyon nüfuslu Hollanda’da 4 milyon kişinin emekli aylığı alacağı anlamına gelmektedir.

5. Türkiye’de Yaşayanlar Hollanda’dan Emekli Olabilir mi?

Hollanda’dan Genel Malullük Ödeneği (WAO/WIA) ile Dul ve Yetimler Yasası (ANW) ödeneklerini Türkiye’de alanlar ve onların eşleri, AOW ve ANW kapsamında 1 Ocak 2000 tarihine kadar sigortalı sayılıyorlardı.

1 Ocak 2000 tarihinde yürürlüğe giren ve ödeneklerin yurt dışına aktarılmasını düzenleyen Wet BEU (Wet beperking export uitkeringen) yasası ile kişilere, isteğe bağlı prim ödeyerek Hollanda Sosyal Güvenlik Sistemi bünyesinde sigortalarını devam ettirme imkânı tanınmıştır.

6. Boşanan Eşler Hollanda’dan Emekli Olabilir mi?

Evlilik süresince eşine bağlı olarak emeklilik sigortası bulunan kişiler, emeklilik yaşına geldiklerinde Türkiye’de ikamet ediyorlarsa Türkiye Cumhuriyeti Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) İl Müdürlüklerine Hollanda’dan emekli olmak için başvuruda bulunabilirler. Hollanda’da ikamet edenlere ise bağlı bulundukları Sosyal Sigortalar Bankasından (SVB) başvuru yapmaları için bilgilendirme mektubu gönderilir.

7. Türkiye’de İsteğe Bağlı Sigorta Yaptırmayanların Durumu

AOW ve ANW kapsamında isteğe bağlı sigortalı olmayan kişilerin sigortalılık süreleri eksik kalacak ve bu kişilerin vefatı hâlinde geride kalan hak sahipleri Dul ve Yetim Ödeneği (ANW) alamayacaklardır. Bu uygulama, 1 Ocak 2000’de yürürlüğe giren ve Türkiye gibi sözleşmeli ülkeleri (Verdragsland) kapsayan Wet BEU Yasası ile düzenlenmiştir.

8. AOW Emeklilik Hakkı Türkiye’deki Dul Kız Çocuklarına Kalır mı?

1 Ocak 2015 tarihinden itibaren Hollanda’da emeklilik hakkı bireysel hâle getirilmiştir; yani sigortalı olan eşler yalnızca kendi sigortalı oldukları yıllara göre emekli aylığı alırlar. Hollanda’dan emekli olan anne veya babanın vefatı hâlinde, Türkiye’deki dul kız çocukları anne ya da babasından dolayı Hollanda’dan AOW emekli aylığı talebinde bulunamazlar.

9. Başvuru Nasıl Yapılır?

• Türkiye’de ikamet edenler: İkamet ettikleri yerdeki T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) İl/Merkez Müdürlüklerine emeklilik yaşlarına 6 ay kala başvurabilirler.
• Hollanda’da ikamet edenler: Emeklilik tarihlerinden 6 ay önce SVB’den başvuru formu alırlar. Başvurularını bu formla veya DigiD kullanarak dijital ortamda gerçekleştirebilirler.

10. Ek Gelir Ödeneği (AIO) ve Şartları

Hollanda’da emekli olan göçmenler asgari geçim sınırının altında bir gelire sahipse, AIO (Aanvullende Inkomensvoorziening Ouderen) adı verilen ek sosyal yardım ödeneğini alabilirler. Bu ödeneğin takibini ve ödemesini SVB yürütmektedir.

1 Temmuz 2026 itibarıyla AIO alabilmenin en önemli varlık (öz sermaye) şartları şunlardır:

• Evli / Birlikte yaşayan çiftler ve tek ebeveynli aileler için azami mal/mülk varlığı: € 16.000,-
• Yalnız yaşayan bireyler için azami mal/mülk varlığı: € 8.000,-

Not: Şartlar, belediyeler tarafından uygulanan Sosyal Katılım/Geçim Yardımı Yasası (Participatiewet) kriterleri ile aynıdır.

Konuyla İlgili Hollandaca Mevzuat Özeti:

Met ingang van 1-7-2026: Eigen vermogen

Om in aanmerking te komen voor een bijstandsuitkering is ook relevant of er sprake is van eigen vermogen.

Onderstaand een overzicht van het vermogen dat de verschillende groepen mogen hebben om nog in aanmerking te komen voor een bijstandsuitkering:

• Gehuwden / samenwonenden en alleenstaande ouders: € 16.000,-
• Alleenstaanden: € 8.000,-

11. İkinci ve Üçüncü Basamak Emeklilik Fonları (Pensioenfondsen)

Hollanda’da çalıştığınız sektörde biriken ve "Pensioenfonds" olarak bilinen emeklilik fonlarından ikinci veya üçüncü bir emekli aylığı almak mümkündür. Hak ettiğiniz tüm emeklilik birikimlerini görmek için www.mijnpensioenoverzicht.nl adresini DigiD ile ziyaret etmeniz faydalı olacaktır.

11.1. Unutulan veya Kaybolan Emeklilik Hakları

Hollanda’da çalıştığınız süre boyunca işveren ve işçi primleriyle biriken mesleki emeklilik fonları (Bedrijfstakpensioenfondsen) ile AOW haklarınızı kontrol etmek ve bilgi almak için başvurabileceğiniz resmi kurum ve bağlantılar şunlardır:

1. Emeklilik Bilgi Bankası: www.mijnpensioenoverzicht.nl
2. Sosyal Sigortalar Bankası (SVB): www.svb.nl
3. Hollanda Merkez Bankası (DNB): www.dnb.nl (Metindeki "dbn" yazım hatası düzeltilmiştir)
4. İşçi Sigortaları Kurumu (UWV): www.uwv.nl
5. E-Devlet Portalı: www.mijnoverheid.nl
6. Eski İşverenler ve İlgili Belgeler: Geçmiş yıllara ait maaş bordroları (loonspecificatie), iş sözleşmeleri (arbeidsovereenkomsten), iş akdi fesih bildirimleri (ontslagbrieven) ve emeklilik fonlarından gelen yazılı/dijital bildirimler.
7. T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu: www.sgk.gov.tr

11.2. Vefat Eden Hak Sahiplerinin Birikimlerini Kimler Talep Edebilir?

Vefat eden emeklinin birikmiş emeklilik fonları (Pensioenfonds), geride kalan eşi; eşi yoksa çocukları tarafından ölüm tarihinden itibaren 5 yıl içinde talep edilebilir.

12. Emeklilerin Başkalarıyla Aynı Evi Paylaşması

Yanınızda ikamet edecek arkadaşınız, eşiniz, çocuğunuz, torununuz, anne-babanız, akrabanız veya komşunuz aldığınız AOW emekli aylığının miktarını etkileyebilir. Mağduriyet yaşamamak adına durumunuzu SVB’ye bildirmeniz ve bilgi almanız en sağlıklı yoldur.

13. Emeklilikte Ek Gelir Sağlama ve Türkiye’den Emeklilik

AOW emeklilik yaşına ulaştıktan sonra Türkiye’deki T.C. Sosyal Güvenlik Kurumundan (SGK) emekli aylığı almanızın —ister Hollanda’da ister Türkiye’de yaşayın— Hollanda AOW mevzuatı açısından bir sakıncası yoktur.

Ancak elde edilen ek kazançlar ve diğer ödenekler, özellikle ek yardım (AIO) alınıyorsa ödeneğin miktarına etki edebilir. Bu nedenle gelir değişikliklerinin SVB’ye bildirilmesi zorunludur. Ayrıca başka bir Avrupa Birliği ülkesinde sigortalı çalışmışlığı olanların o ülkeden de emekli aylığı alma hakları mevcuttur.

14. Emeklilikten Sonra Çalışma İmkânı

1 Ocak 2016 tarihinden itibaren AOW emekli aylığı alanların çalışması teşvik edilerek kolaylaştırılmıştır:

• Emeklilik yaşından sonra çalışanlar, 4 yıl içinde 6 süreli sözleşmeden sonra süresiz iş akdi hakkı kazanırlar.
• Elde edilen çalışma kazancı temel AOW aylığını etkilemez.
• Çalışıldığı sürece en fazla 13 haftalık Hastalık Ödeneği (Ziektewet - ZW) hakkı bulunur.
• Emekliler, Hollanda vergi sistemine göre gelir vergisi (loonbelasting) ödemekle yükümlüdür. Çalışarak gelir elde eden emeklilerin € 38.883’e kadar olan gelirlerinden %17,85 oranında gelir vergisi kesintisi yapılır.

15. Bilgi ve Değişiklikleri Bildirme Zorunluluğu

Evlilik, gelir değişikliği, adres değişikliği, banka hesabı ve yurt dışı izin süreleri gibi durumları SVB’ye bildirmeniz zorunludur. 2013 yılında yürürlüğe giren yasa uyarınca; eksik veya yanlış bilgi verenlere ağır idari ve cezai yaptırımlar uygulanmaktadır.

16. Eşini Kaybeden Emeklilerin Durumu

Hayat arkadaşını kaybeden Hollanda emeklisi Türk göçmenler, yeniden evlendiklerinde ciddi bir finansal kayba uğrayabilmektedir. Eşini kaybeden ve 50 yıl sigortalılık süresi bulunan bir AOW emeklisi tek başına € 1.581,55 net ödenek hakkına sahiptir.

Ancak Türkiye’den gelen yeni eşin Hollanda’da sigortalı geçmişi yoksa ve emeklilik hakkı bireysel hesaplandığı için; evlilik veya birlikte yaşam durumunda (gehuwd en samenwonen) 50 yıllık sigortalılık üzerinden kişi başı düşen aylık 1 Temmuz 2026 itibarıyla € 1.085,13 olarak uygulanmaktadır.

Detaylı Bilgi İçin Başvurulabilecek Kurumlar

• T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı: www.csgb.gov.tr
• T.C. Sosyal Güvenlik Kurumu: www.sgk.gov.tr
• Hollanda Sosyal Sigortalar Bankası: www.svb.nl

Önemli ve karmaşık yasal düzenlemeler içeren Hollanda Emeklilik Yasası (AOW) hakkında sizleri kısmen de olsa bilgilendirebildiysek ne mutlu bize. Sevgi, saygı ve yeni yaşam umutlarıyla kalın...

Mustafa Nejat Sucu