Hollanda’da Dijital Fakirlikle Birlikte Yaşayan İlk ve İkinci Nesil Türk Toplumu Devlet Desteği Başvurularını Yapamıyor ve Yapmıyor?
Her yıl Hollanda’da hakkı olup da alınmayan 679 bin sağlık desteği (Zorgtoeslag) ve 196 bin kira yardımı desteğine (Huurtoeslag) başvuru yapılmıyor. Alınmayan ve devletin kasasında kalan paranın toplamı 1 milyar euro’yu aşmış durumda.
Hollanda’da bireysel ve ailelerin yıllık gelirine bağlı olarak aylık ödenen “Zorgtoeslag” sağlık yardımı desteğine başvuru yapılmıyor. Toplam 7,1 milyon Hollandalının o yılki kazancına göre bu desteğe başvuru yapması gerekiyor.
Önceki yıllarda ödenen sağlık destekleri (Zorgtoeslag) üzerine yapılan araştırmalarda, hak edilmeyen ve fazla alınan ödenekler Hollanda Vergi Dairesi (Belastingdienst) tarafından geri tahsil edilmektedir.
Hollanda basınında çıkan haberlere göre, son yıllarda kamuoyunu ve politik Lahey’i meşgul eden çocuk bakım yardımı skandalı (De Toeslagenaffaire) insanların başvuru yapmamasında olumsuz etkili olmuştur. Ayrıca önceki yıllarda alınan ödenekler belediyeler, SvB ve UWV tarafından hak sahibine ödenmektedir.
Hakkımızın olup olmadığını araştırmak mümkün mü?
Artık bütün başvurular dijital olarak, DigiD’mizle yapılmak zorunda. Aynı zamanda var olan hakkımızın ne kadar olduğunu başvuru yapmadan önce öğrenmemiz de mümkün. Bu konuda gerekli web sayfası: www.belastingdienst.nl → Inloggen op Mijn Toeslagen (DigiD ile).
Bu haberimiz oldukça güncel: Bugün, 21 Ağustos 2025 tarihli.
Hollanda Türk Toplumu, Dijital Fakirlik ve Zorluklar
Hollanda toplumunda, bilgi ve dijital teknolojiyi takip edemeyen belirli bir kesim, devlet, kurum ve sosyal medyanın sunduğu imkânlardan ya hiç ya da çok az faydalanmaktadır.
Kaş yaparken göz mü çıkardık?
Hollanda toplumu dünyada var olan dijital teknolojiden geri kalamazdı. Ancak belirli bir yaşa ulaşmış, yeterli Hollandaca ve İngilizce bilgisine sahip olmayan kişilerin dijital gelişime ayak uydurması mümkün olmadı.
Bilgi ve dijital fakirlik (Digivaardig en digibeten)
Birçok nedenle bilgisayar teknolojisini kullanamayan, internet aboneliğini ödeyemeyen bir kesim var. Hollanda’da 500 bin kişinin internet aboneliği yok, yaklaşık 2 milyon kişi dijital araçları kullanamıyor. 4 milyon kişi ise devlet işlerini zamanında dijital olarak takip etmekte zorlanıyor.
E-Devlet Üzerinden İşlemler
E-Devlet: www.mijnoverheid.nl ve dijital pasaport: www.digid.nl üzerinden vergiden sağlığa, araç muayenesinden belediye işlemlerine kadar tüm bilgiler ve ödemeler takip edilmektedir.
Eğer e-posta adresimiz yoksa, gelen tebligatlardan da haberimiz olmayabilir. Bu durum, işlemleri takip edemeyen bir “dijital fakirlik” yaratıyor. Sonuçları ise genellikle fakirlik, borçlar, yalnızlık ve zengin Hollanda’da yoksulluk içinde geçen bir ömür oluyor. Hatta ikamet izninin uzatılmaması gibi ağır sonuçlar da ortaya çıkabiliyor.
Mağduriyet
İkamet izni (verblijfsvergunning) sona ermeden önce, Hollanda Göç ve Vatandaşlık Dairesi (IND), www.ind.nl üzerinden E-Devlet adresinize bilgi gönderiyor. Haberi olmayan ve ikamet iznini zamanında uzatmayanlar ciddi sorunlarla karşılaşıyor.
Sonuç: Uzun bir süre ikamet izniniz olmazsa yurtdışına çıkışınız engellenebilir. Belediyeler, UWV ve SvB gibi kurumlardaki ödenek işlemlerinde sorun yaşanabilir. Bu da gelir kaybı ve daha fazla gider anlamına gelir.
Sosyal Desteklere Başvuramayanlar
Enerji giderleri için belediyelere başvuru yapamayanlar da oldu. Hollanda devletinin sunduğu ödenekleri, geliri düşük olmasına rağmen, interneti olmayan ve duyurulardan haberdar olamayan Türkler kullanamadı. İnternet olsaydı, sosyal medya üzerinden Türkçe ve Hollandaca onlarca duyuru yapılmıştı. Vergi iadeleri, kira ve sağlık destekleri, www.toeslagen.nl, belediyeler ve UWV (www.uwv.nl) üzerinden dijital başvuru gerektiriyor.
Gelecekte Ne Yapmalı?
Bilgisayar ve dijital teknolojiyi iyi kullanamayan 4 milyon potansiyel vatandaş var. Bunların içinde bilgisayar engelli (digibeten) Türk göçmenlerin sayısı da oldukça yüksek. Belediyelerin fonları ve kurumların bu konuda daha geniş destek vermesi bekleniyor. Sosyal girişimlerle dijital hayatın kolaylaştırılması, yalnızlığın azaltılması ve insanların topluma daha aktif katılması gerekiyor.
“Var olan yaşamı olduğundan da zor kılmamak gerek.”
(Zorgen ervoor dat het leven niet moeilijk maakt dan het al moeilijk is)
İyi bir başlangıç yapmıştık Almelo’da ama…
Hollanda’nın ilk yapısal camisi ve müzesi olan HDV Almelo Yunus Emre Camisi’nde 18 yıl önce Türk vatandaşları için bilgisayar kursu başlatmıştık: Computerlessen voor Digibeten. Twente Meslek Eğitimleri Birliği (ROC van Twente) bize bilgisayar temin etmişti. Ancak sonraki yıllarda devam ettirilemedi. Hastalık, öncülük yapacak kişilerin çekilmesi ve vizyon eksikliği nedeniyle enerjimizi başka çalışmalara yönlendirdik.
Dijital Platform Oluşturma Gerekliliği
Var olan bilgiye dayalı sosyal hizmetleri DigiD ve E-Devlet ile birleştirecek, e-posta entegrasyonu sağlayacak, aynı zamanda insanların yalnızlığını giderecek bir platform mutlaka gelecekte hayata geçirilmeli.
29 Ekim’de yapılacak Hollanda erken Temsilciler Meclisi seçimlerinden sonra, sosyal ve eşit vatandaşlık temelli bir koalisyon hükümeti kurulursa, bizlerin de topluma katkı sağlayacak daha güçlü projeler üretmesi mümkün olacaktır.
Bu konuda görüş ve desteklerinizi bekler, saygılarımı sunarım.